Zwyrodnienie stawu kolanowego – objawy, przyczyny i leczenie

Zmiany zwyrodnieniowe stawu kolanowego związane są z degeneracją chrząstki stawowej, do której może dojść na skutek urazu, ale może też to być związane z prowadzonym trybem i stylem życia. Zwykle jest to długotrwały proces, który ostatecznie prowadzi do całkowitego odsłonięcia powierzchni stawowych i wystąpienia dolegliwości bólowych. Zmianom zwyrodnieniowym sprzyja brak ruchu, nadwaga, a także starzenie się organizmu. Jeśli dotyczą one kolana mówimy wtedy o gonartrozie.

Choroba zwyrodnieniowa stawów kolanowych dotyka co raz częściej osoby młode w tzw. sile wieku. Rozwój schorzenia prowadzi do pojawienia się bólu, a to doprowadza do niepełnosprawności funkcjonalnej chorego, jego złego samopoczucia i obniżenia jakości życia. Odpowiednio szybko wdrążone leczenie powinno znacząco ograniczyć postęp degeneracji chrząstki stawowej, ponieważ zbyt późno podjęte kroki mogą doprowadzić do zaawansowanych zmian, które zakończą się zabiegiem operacyjnym. Co prawda w ostatnich latach pojawiło się wiele metod operacji małoinwazyjnych w obrębie kolana, jednak ostatecznym ratunkiem nadal jest endoprotezoplastyka czyli wszczepienie endoprotezy stawu kolanowego.

Gonartroza (Zwyrodnienie kolana) - przyczyny:

Problem występowania zmian zwyrodnieniowych w ostatnich latach znacząco wzrasta i jest to związane m.in z:

  • rozwojem cywilizacyjnym
  • ograniczeniem aktywności fizycznej
  • nadmiernym przeciążaniem kolan poprzez długotrwałe stosowanie nieodpowiednich ćwiczeń
  • chorobami cywilizacyjnymi tj. nawaga, otyłość
  • wydłużeniem średniej długości życia człowieka

Na początkowym etapie można nie mieć świadomości, że proces chorobowy już się rozpoczyna, ponieważ nie daje o sobie spektakularnie znać. Pierwszym i najważniejszym aspektem, który prowadzi do zapoczątkowania i rozwoju zmian jest zaburzenie osi kończyny dolnej czyli ustawienie koślawe kolan bądź ustawienie szpotawe, które prowadzą do zmian w przedziale przyśrodkowym lub bocznym kolana. Takie nierównomierne obciążanie prowadzi do nieprawidłowego wzorca chodu i ograniczenia funkcjonalności pacjenta.

W Ortopedio.pl kupisz >> kule i laski

Zwyrodnienie stawu kolanowego - objawy:

Pierwsze niepokojące objawy gonartrozy to łagodne dolegliwości bólowe pojawiające się po nadmiernym wysiłku fizycznym lub podczas wchodzenia i schodzenia ze schodów. Zwykle mijają po zaprzestaniu aktywności. Wraz z rozwojem choroby ból kolan występuje co raz częściej i nasila się, a w szczególnych przypadkach utrzymuje się nawet podczas snu. Kolejnym etapem jest przyjmowanie przez chorego przeciwbólowej pozycji, która rzutuje na nieprawidłowe ustawienie kolana. W konsekwencji dochodzi do przykurczu zgięciowego co sprzyja dalszemu rozwojowi choroby, w związku z tym ograniczeniu ulega zakres zgięcia w kolanie oraz pojawia się niestabilność więzadłowa. Wszystko to prowadzi do pojawienia się urazów łąkotek kolanowych oraz innych strtuktur stawu, przyspieszając tym samym zmiany zwyrodnieniowe.

Podsumowując, pierwsze objawy to:

  • ból kolana
  • ograniczenie ruchomości
  • sztywność kolana 
  • słyszalne trzeszczenie w stawie
  • obrzęk

Świadczy to o tym, że warstwa chrząstki stawowej, znajduje się najbliżej kości i jest w fazie zaawansowanych zmian.

Gonartroza (Zwyrodnienie kolana) - leczenie:

Aby zdiagnozować zmiany zwyrodnieniowe w stawie kolanowym, powinniśmy początkowo udać się na wizytę do ortopedy lub fizjoteraputy. Podczas pierwszej rozmowy specjalista przeprowadzi z nami wywiad oraz dokona badania podczas, którego oceni zakres ruchomości stawu, siłę mięśniową a także funkcjonalność więzadeł i łąkotek. Dla potwierdzenia diagnozy zlecone zostanie dodatkowe badanie w postaci zdjęcia RTG. 

Przy rozległych zmianach zwyrodnieniowych do rozważenia pozostaje temat zabiegu operacyjnego nawet pod postacią endoprotezy. Zwykle jest ona zalecana osobom w podeszłym wieku, przy całkowitym odsłonięciu powierzchni stawowych. U pacjentów młodszych, gdzie zmiany zwyrodnieniowe nie są na tyle rozległe i nie wymagają endoprotezoplastyki, stosuje się zabiegi mniejsze, które mają na celu zmniejszenie dolegliwości bólowych oraz odtworzenie funkcjonalnosci stawu. Kwalifikując chorego na zabieg protezy kolana, należy wziąć pod uwagę ewentualność wymiany po okresie użytkowania oraz fakt iż czeka nas wczesna i intensywana rehabilitacja pozabiegowa.

Co na ból kolana przy zmianach zwyrodnieniowych?

Gonartroza czyli choroba zwyrodnieniowa stawów kolanowych jest chorobą nieuleczalną dlatego aby poprawić jakość życia osoby chorującej powinniśmy zadbać o złagodzenie dolegliwości bólowych. W pierwszej kolejności leczenie nakierowanie jest na farmokologię czyli stosowanie NLPZ (niesteroidowych leków przeciwzapalnych) pod postacią tabletek i/lub maści a także plastrów przeciwbólowych.

Na Apteline.pl kupisz >> Suplementy na stawy

Ważne w działaniu przeciwbólowym jest także odciążenie stawu. Można to zrobić poprzez zastosowanie odpowiedniej ortezy bądź opaski na kolano a także zastosowanie pomocy do chodzenie w postaci kul ortopedycznych czy laski. Dobre efekty daje rehabilitacja wraz z zabiegami fizykalnymi do których należą: magnetoterapia, krioterapia, laseroterapia, ultradźwięki czy fala uderzeniowa. Zabiegi te są w stanie nie tylko zwiększyć ukrwienie tkanek, przez co eliminują ból i zwiększają komfort poruszania kolanem, ale jednocześnie mogą cofnąć tzw. świeże zmiany.